WyspianKiss

PRZEGLĄD TEATRU ŚLĄSKIEGO

WyspianKiss to inicjatywa, której naczelnym celem jest wspieranie młodych dramatopisarzy i reżyserów, a także inicjowanie między nimi dialogu twórczego. Co składa się na projekt WyspianKiss? Po pierwsze, nagroda specjalna Teatru Śląskiego przyznawana podczas Forum Młodej Reżyserii i zaproszenie studentów reżyserii do realizacji szkiców scenicznych; po drugie, finał Szkoły Pisania Sztuk, który ma formę prezentacji szkiców scenicznych dramatów powstałych podczas warsztatów dramatopisarskich; po trzecie, panelu dyskusyjnego na temat współczesnej reżyserii i dramaturgii; po czwarte, premiery antologii tekstów napisanych w Szkole Pisania Sztuk.

HARMONOGRAM WYDARZEŃ

2 marca
13:00 Prawo autorskie w praktyce dramatopisarza, dramaturga i teatru / spotkanie z Karolem Kościńskim, zastępcą dyrektora ZAiKS i Agnieszką Lubomirą Piotrowską, tłumaczką, członkinią zarządu Sekcji Autorów Dzieł Dramatycznych ZAiKS
16:00 „Na wyspie” Carlos Dimeo, reż. Piotr Mateusz Wach / szkic sceniczny
18:00 „Popioły. Milenium” Misza Czorny, reż. Krzysztof Zygucki / szkic sceniczny
19:30 Drama_to_pisanie. Instytucja, nadprodukcja, AI i inne szanse, wyzwania, problemy / panel dyskusyjny

 

3 marca
15:00 „Wyszłam za mąż z grzeczności” Dorota Bator, reż. Eugenia Balakireva / szkic sceniczny
17:00 „Refugium” Stefan Szulc, reż. Miłosz Mieszkalski / szkic sceniczny
18:30 premiera antologii tekstów Szkoły Pisania Sztuk 2023
20:00 ogłoszenie wyników i wręczenie nagród

Czerwono-biała grafika przedstawiająca twarz Wyspiańskiego w czarnych okularach

Idea. Wzorem Wyspiańskiego

Kluczem i impulsem do zainicjowania projektu WyspianKiss była oczywiście postać Stanisława Wyspiańskiego, który patronuje Teatrowi Śląskiemu. Wypadło mu tym patronem zostać nieoczekiwanie, bo z Katowicami raczej nic go nie łączyło. Przebywał tu raz, a przynajmniej tyle wiemy o jego podróżach na Śląsk. W 1898 roku wysłał bowiem pocztówkę do Lucjana Rydla, w której napisał: „Wypadło mi się zatrzymać w Katowicach, gdyż na dworcu w Krakowie źle mnie poinformowano. […] Zwiedzam więc Katowice”. 

Idea WyspianKiss wciela jego słowa w życie, ale też przeformułowuje ich znaczenie. Wciela w życie, bo zaprasza młodych dramatopisarzy i reżyserów do zwiedzania Katowic wzorem Wyspiańskiego. Przeformułowuje, bo chcemy, by na Śląsk przyjeżdżano z przyjemnością i pełną świadomością oferty kulturalnej regionu, a Teatr Śląski, w którym od siedmiu lat działa Szkoła Pisania Sztuk, stał się centrum współczesnej dramaturgii, miejscem rozwoju młodych dramatopisarzy i reżyserów oraz dialogu między nimi. Dlatego też to w Waszą stronę – młodzi reżyserzy i początkujący dramatopisarze – ślemy symboliczny WyspianKiss i zapraszamy do Teatru Śląskiego.

 

Przeczytaj więcej „Wypadło mi się zatrzymać w Katowicach”

 

Nagroda „WyspianKiss” na Forum Młodej Reżyserii

Kraków i Katowice, Katowice i Kraków – dalekie sobie, a jednak blisko siebie położone miasta. Miasta te łączy nie tylko szybka kolej aglomeracyjna, lecz także wiele osób, które decydują się mieszkać w Małopolsce, aby pracować czy studiować na Śląsku – lub na odwrót. Łączą je także dwie niezwykle istotne instytucje artystyczne tych miast – Teatr Śląski i Akademia Sztuk Teatralnych – obie noszące imię Wyspiańskiego. Warto wspomnieć, że to jedyne dwie instytucje teatralne w Polsce noszące imię krakowskiego artysty. Wypadałoby więc nawiązać współpracę… i rzeczywiście wypadło nam tę współpracę nawiązać!

Teatr Śląski im. St. Wyspiańskiego w Katowicach w 2023 roku zdecydował się wręczać podczas Forum Młodej Reżyserii w Krakowie, organizowanym przez Akademię Sztuk Teatralnych, nagrodę specjalną „WyspianKiss”, która honoruje studentki i studentów krakowskiej AST. Nagrodą jest zaproszenie najlepszych uczestników Forum do zrealizowania w Teatrze Śląskim podczas Finału Szkoły Pisania Sztuk szkiców scenicznych tekstów powstałych na warsztatach dramatopisarskich, które w naszym teatrze prowadzi Artur Pałyga. W wyborze laureatów braliśmy pod uwagę nie tylko spektakle konkursu głównego, lecz również prezentacje w ramach sekcji OFF oraz czytania performatywne organizowane w ramach bloku Pracowni Dramaturgicznej.

 

Laureaci „WyspianKiss” 2023

  • Krzysztof Zygucki

    Student III roku na Wydziale Reżyserii i Dramaturgii AST w Krakowie. Ukończył prawo na UJ oraz filozofię na UP. Asystent Michała Zadary przy spektaklu dyplomowym „Oresteia” w AST w Krakowie zrealizowanym metodą SCRUM. Członek kolektywu Synergie i Pracowni Dramaturgicznej AST. Współorganizował we współpracy z Instytutem Goethego wydarzenie „Kobiece teksty dla teatru” (AST, maj 2022) oraz panel czytań performatywnych Pracowni Dramaturgicznej przy 12. Forum Młodej Reżyserii.

    Czarno-białe zdjęcie portretowe Krzysztofa Zyguckiego
  • Piotr Mateusz Wach

    Student II r. Wydziału Reżyserii i Dramaturgii AST. Absolwent Wydziału Teatru Tańca AST w Bytomiu (2015) oraz Letniej Międzynarodowej Akademii Sztuk Pięknych i Mediów w Wenecji (choreografia i performance – 2017). Pracował jako aktor, performer i choreograf w Polsce i za granicą. Współpracuje z Narodowym Starym Teatrem, Teatrem im. J. Słowackiego w Krakowie i Teatrem Barakah. Laureat wielu nagród, m.in. Grand Prix 21. Festiwalu Szekspirowskiego w Gdańsku za „Rytuał 23 albo obrazy ze śmierci wodza” (2017) i Złotej Maski, nagrody teatralnej marszałka województwa śląskiego, za choreografię do spektaklu „Heimsuchung/Nawiedzenie” (2013).

    Czarno-białe zdjęcie portretowe Piotra Mateusza Wach

  • Eugenia Balakireva

    Studentka III roku Wydziału Reżyserii i Dramaturgii na AST na specjalizacji dramaturgia. Asystentka Michała Borczucha przy spektaklu dyplomowym AST „Anioły w Ameryce”. Reżyserka czytania performatywnego białoruskiego dramatu „Morze Kristiny” w Narodowym Starym Teatrze w Krakowie. Dostała nagrodę 2 stopnia za tekst „Bzdury, bzdury i żadnej nadziei na przyszłość” w konkursie magazynu „Kontakt” pt. „Pamiętniki Uchodźcze”.

    Czarno-białe zdjęcie portretowe Eugenii Balakirevej
  • Miłosz Mieszkalski

    Student reżyserii. Absolwent Wiedzy o Teatrze (UJ) i Policealnego Studium Animatorów Kultury w Kaliszu. Jego dramat ,,Zdjęcie rodzinne Zofii Szewczyk” dostał się do półfinału 15. Gdyńskiej Nagrody Dramaturgicznej. Prokrastynując, ogląda wideoeseje na YouTube.

    Czarno-białe zdjęcie portretowe Miłosza Mieszkalskiego

Szkoła Pisania Sztuk Teatru Śląskiego

Szkoła Pisania Sztuk to cykliczne warsztaty dramatopisarskie organizowane w Teatrze Śląskim od siedmiu lat. Ich inicjator i prowadzący, Artur Pałyga, co dwa tygodnie przez dziewięć miesięcy spotyka się z często początkującymi dramatopisarkami i dramatopisarzami, którzy pod jego czujnym okiem piszą swoje własne utwory dramatyczne.

Zajęcia obejmują praktykę scenicznego pisania, pracę nad samodzielnie przygotowanymi tekstami, czytanie i dyskusję o kanonie dramatycznym oraz tekstach innych uczestników, spotkania z kierownikiem literackim Teatru Śląskiego, zajęcia z Robertem Talarczykiem, reżyserem i dyrektorem Teatru Śląskiego, oraz uczestnictwo w wybranych próbach w naszym teatrze

Wiele osób, które swoje pierwsze dramatopisarskie kroki stawiało właśnie na zajęciach w Teatrze Śląskim, dziś z sukcesem pisze dla teatru, współpracuje przy spektaklach w zawodzie dramaturga, wystawia swoje teksty na scenach zarówno Śląska, jak i całej Polski czy pracuje w szeroko pojętej branży teatralno-performatywnej. Do tego grona można zaliczyć m.in. Darię Sobik, Alinę Moś-Kerger, Annę Wieczorek, Katarzynę Prudło, Katarzynę Horą, Ewę Sułek, Annę Mleczko, Mariusza Gołosza, Dariusza Fodczuka czy Huberta Michalaka.

Uczestnicy Szkoły Pisania Sztuk 2023

  • Misza Czorny

    Aktor-tancerz, choreograf, reżyser, scenarzysta i pedagog. W 2018 roku ukończył studia w krakowskiej Akademii Sztuk Teatralnych na Wydziale Teatru Tańca w Bytomiu, na kierunku aktorstwo, specjalność aktor teatru tańca. Swoje pierwsze kroki na scenie stawiał w Autorskim Teatrze Ruchu „Wampa” w Tychach (2007–2013). Po studiach debiutował na deskach Warszawskiego OCH-TEATRU w spektaklu „Bal manekinów” w reżyserii Jerzego Stuhra. Od 2018 roku związany z Teatrem Nowym Proxima w Krakowie. Autor ponad 40 scenariuszy familijnych spektakli muzycznych wyprodukowanych przez Bielskie Centrum Kultury. Współzałożyciel nagradzanego na licznych festiwalach Teatru OdRuchu, powstałego w 2017 roku. Zdobywca Grand Prix XLVIII Tyskich Spotkań Teatralnych w 2022 roku (reżyseria, choreografia i scenariusz – spektakl „Karma”) oraz nagrody aktorskiej Tyskich Spotkań Teatralnych w 2023 roku. Od 2021 wykładowca w Studiu Aktorskim ART-PLAY Doroty Pomykały i Danuty Schlette w Katowicach. Prowadzi zajęcia z zakresu aktorstwa, tańca współczesnego i teatru fizycznego na terenie całego kraju. Podczas Szkoły Pisania Sztuk napisał dramat „Popioły. Millenium”.

    Czarno-białe zdjęcie portretowe Michała Miszy Czorny
  • Carlos Dimeo

    Pedagog i reżyser teatralny, eseista, pracownik naukowo-dydaktyczny współpracujący z uniwersytetami w Polsce i za granicą. Członek Komitetu Doradczego Instytutu Sztuk Scenicznych Uniwersytetu w Buenos Aires oraz członek Polskiego Towarzystwa Badań Teatralnych (PTBT). Był twórcą i założycielem Teatru Uniwersyteckiego w Bielsku-Białej, w ramach którego wyreżyserował m.in. „Dom Bernardy Alba” Federika Garcii Lorki, „Terror i nędzę Trzeciej Rzeszy” Bertolta Brechta, „Antygonę” José Watanabe. Jest laureatem Nagrody „Teatr Świata” przyznanej przez Uniwersytet w Buenos Aires, otrzymał także Nagrodę Narodową w dziedzinie eseju teatralnego od Narodowego Teatru w Wenezueli. Podczas Szkoły Pisania Sztuk napisał dramat „Na wyspie”.

    Czarno-białe zdjęcie portretowe Carlosa Dimeo

  • Dorota Bator

    Dramaturżka, reżyserka teatralna i filmowa. Ukończyła roczny kurs dokumentalny w Wajda School & Studio w Warszawie oraz reżyserię na Wydziale Lalkarskim Akademii Sztuk Teatralnych we Wrocławiu. Działa w kolektywie „Teatr na faktach” w Instytucie im. Jerzego Grotowskiego we Wrocławiu. Podczas Szkoły Pisania Sztuk napisała dramat „Wyszłam za mąż z grzeczności”.

    Czarno-białe zdjęcie portretowe Doroty Bator
  • Stefan Szulc

    Aktor Teatru Dzieci Zagłębia im. Jana Dormana w Będzinie. Ukończył studia doktoranckie na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego i filologię polską na Uniwersytecie Śląskim. Autor publikacji naukowych z dziedziny literaturoznawstwa, esejów, tomiku wierszy „Miasta” i tekstów piosenek, m.in. hymnu akcji Szlachetna Paczka. Certyfikowany trener i nauczyciel akademicki. Otrzymał I Nagrodę w Ogólnopolskim Konkursie Literackim im. Stanisława Grochowiaka w Lesznie w kategorii dramatu i słuchowiska radiowego. Jego teksty były realizowane m.in. przez Teatr im. Dormana w Będzinie i Teatr ES w Siedlcach oraz czytane performatywnie podczas Festiwalu Szkół Teatralnych w Łodzi. Podczas Szkoły Pisania Sztuk napisał dramat „Refugium”.

    Czarno-białe zdjęcie portretowe Stefana Szulca

Artur Pałyga

Inicjator i prowadzący Szkoły Pisania Sztuk. Dramaturg Teatru Śląskiego, autor nagradzanych sztuk teatralnych wystawianych w Polsce
i w świecie oraz reportaży publikowanych m.in. w „Rzeczpospolitej”, „Odrze”, „Dużym Formacie” czy „Tygodniku Powszechnym”.

Jego sztuki dwukrotnie zdobyły Grand Prix Festiwalu R@Port w Gdyni, spektakle na podstawie jego tekstów kilkukrotnie zwyciężyły w Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej. W 2013 zdobył Gdyńską Nagrodę Dramaturgiczną.

Dramaturg Artur Pałyga

Duety reżysersko-dramatopisarskie: produkcja szkiców scenicznych

28 grudnia 2023 roku laureatom Nagrody WyspianKiss przyznanej na Forum Młodej Reżyserii oraz uczestnikom Szkoły Pisania Sztuk 2023 wypadło razem zatrzymać się w Teatrze Śląskim. Tego dnia zorganizowaliśmy spotkanie młodych reżyserów z początkującymi dramatopisarzami. W efekcie losowania wyłoniliśmy reżysersko-dramatopisarskie duety, które przez kilka następnych tygodni będą pracować nad produkcjami szkiców scenicznych. Reżyser we współpracy z dramatopisarzem zainscenizuje jego autorski dramat napisany w Szkole Pisania Sztuk Teatru Śląskiego.

Wylosowane duety:

– Piotr Mateusz Wach i Carlos Dimeo

– Eugenia Balakireva i Dorota Bator

– Krzysztof Zygucki i Misza Czorny

– Miłosz Mieszkalski i Stefan Szulc

Efekty ich współpracy zobaczymy już 2 i 3 marca 2023 r. na naszej Scenie Kameralnej podczas przeglądu WyspianKiss – Finału Szkoły Pisania Sztuk.

 

Zobacz relację z losowania duetów!

 

Finał Szkoły Pisania Sztuk w nowej odsłonie

Główną częścią projektu „WyspianKiss” jest Finał Szkoły Pisania Sztuk, który od tego roku organizowany jest w nowej odsłonie. W ramach weekendowego wydarzenia „WyspianKiss” 2 i 3 marca na Scenie Kameralnej Teatru Śląskiego odbędzie się:

  • prezentacja szkiców scenicznych (czytań performatywnych) tekstów dramatycznych powstałych na warsztatach, które wyreżyserują laureaci nagrody „WyspianKiss”,
  • panel dyskusyjny o współczesnej polskiej reżyserii i dramaturgii,
  • premiera cyfrowej antologii tekstów Szkoły Pisania Sztuk, którą zorganizujemy w ramach cyklu spotkań literackich NOWE KSIĄŻKI

Przegląd „WyspianKiss” ma charakter konkursowy, a nagrodzona osoba reżyserska zostanie zaproszona do realizacji spektaklu w Teatrze Śląskim w kolejnym sezonie artystycznym. Najlepszy szkic sceniczny zostanie wyłoniony przez jury składające się z przedstawicieli Forum Dyrektorów Teatrów Województwa Śląskiego. W jury zasiadają Małgorzata Langier, dyrektorka Śląskiego Teatru Lalki i Aktora ATENEUM, Paweł Drzewiecki, dyrektor naczelny i artystyczny Teatru Małego w Tychach, oraz Jacek Jabrzyk, zastępca dyrektora ds. artystycznych Teatru Zagłębia w Sosnowcu. Forum Dyrektorów Teatrów Województwa Śląskiego objęło wydarzenie patronatem honorowym.

Nagrodę finansową dla najlepszej autorki/najlepszego autora, a tym samym tekstu dramatycznego, przyzna Agencja Dramatu i Teatru ADiT.

Organizatorzy

Organizatorzy projektu „WyspianKiss”: Robert Talarczyk, dyrektor Teatru Śląskiego; Bogusław Jasiok, zastępca dyrektora

Kurator projektu „WyspianKiss”: Bartosz Cudak

Pomysłodawca i prowadzący Szkołę Pisania Sztuk: Artur Pałyga

Selekcjonerzy tekstów zakwalifikowanych do Finału Szkoły Pisania Sztuk: Julia Korus, Aneta Głowacka, Robert Talarczyk, Miłosz Markiewicz, Bartosz Cudak

Produkcja szkiców scenicznych: Małgorzata Długowska-Błach, Dorota Damec

Kierownictwo techniczne nad produkcją szkiców scenicznych: Maciej Rokita

Identyfikacja wizualna projektu „WyspianKiss”: Filip Studniarek

Organizacja widowni: Barbara Chodacka, Natalia Juranek, Karolina Czarnecka, Maciej Derda

Promocja: Katarzyna Karnia, Melania Gwóźdź, Adrianna Pancewicz

Koordynacja pracy artystycznej i technicznej: Katarzyna Malcharek

Rzeczniczka prasowa, patronaty medialne: Aneta Głowacka

Redakcja i korekta materiałów informacyjnych i promocyjnych: Julia Korus, Bartosz Cudak

Patronat Honorowy

Forum Dyrektorów Teatrów Województwa Śląskiego

Przeczytaj